Kısa cevap

Miyom ameliyatında rahim alınır mı?

Her zaman alınmaz. Miyom için iki farklı ameliyat vardır: miyomektomide yalnız miyomlar çıkarılır ve rahim korunur; histerektomide ise rahim tümüyle alınır. Hangisinin yapılacağı ameliyattan önce; yaşınız, gebelik planınız, miyomların sayısı, boyutu ve yeri ile şikâyetlerinizin şiddetine göre sizinle birlikte kararlaştırılır. Rahmini korumak isteyen kadınlar için miyomektominin yanında embolizasyon ve HIFU gibi ameliyatsız seçenekler de vardır.

Aynı adla anılan iki farklı ameliyat

Günlük dilde "miyom ameliyatı" denince çoğu zaman tek bir işlem düşünülür. Tıbbi açıdan ise iki ayrı ameliyat söz konusudur. Miyomektomi, miyomların rahim duvarından tek tek çıkarıldığı ve rahmin yerinde bırakıldığı ameliyattır; adet ve gebelik olasılığı korunur. Histerektomi ise rahmin tümüyle alınmasıdır; adet kanaması sona erer ve gebelik artık mümkün olmaz. Miyomun kendisi tekrarlayamaz, çünkü kaynağı olan rahim yoktur.

Miyomektomi kapalı (laparoskopik), rahim içinden (histeroskopik) ya da açık yöntemle yapılabilir. Hangi yolun seçileceği miyomun yerine ve boyutuna bağlıdır. Yöntemlerin ayrıntısını miyomektomi sayfamızda anlatıyoruz.

Rahmin alınması hangi durumlarda gündeme gelir?

  • Gebelik planı olmayan ve çok sayıda ya da çok büyük miyom nedeniyle ağır şikâyet yaşayan kadınlarda, kalıcı bir çözüm tercih edildiğinde.
  • Daha önce miyomektomi yapılmış, miyomları yeniden büyümüş ve yeni bir rahim koruyucu işlem istemeyen kadınlarda.
  • Menopoza yaklaşmış, ağır kanaması ilaçla kontrol edilemeyen ve rahmin korunmasını öncelik saymayan kadınlarda.
  • Görüntülemede miyomla bağdaşmayan, kötü huylu bir tümör kuşkusu uyandıran bulgular varsa.

Bu durumların hiçbiri tek başına "rahim mutlaka alınır" anlamına gelmez. Kararı belirleyen, kadının kendi öncelikleri ile tıbbi tablonun birlikte değerlendirilmesidir.

Kanıt
Kılavuzlar, belirti veren miyomlarda histerektominin kalıcı bir seçenek olduğunu, rahmini korumak isteyen kadınlarda ise miyomektomi ve rahim koruyucu girişimlerin konuşulması gerektiğini belirtir; seçim hastanın tercihleri ve gebelik planı dikkate alınarak yapılır.

Rahim koruyucu yöntemlerden sonra yeni miyom gelişebilir; bu, histerektomiyle aradaki temel farktır.

Kaynak: 2021 · Obstetrics & Gynecology — klinik guideline

Miyom büyükse rahim alınır mı?

Miyomun büyük olması rahmin alınmasını kendiliğinden gerektirmez. Deneyimli ellerde oldukça büyük miyomlar da miyomektomiyle çıkarılabilir; bazen ameliyattan önce miyomu küçültmek ve kansızlığı düzeltmek için kısa süreli ilaç tedavisi verilir. Boyut, kararda tek başına değil; miyomun sayısı, yeri, rahmin genel durumu ve gebelik isteğiyle birlikte ele alınır.

Ameliyat sırasında rahim beklenmedik şekilde alınabilir mi?

Rahmi korumak için planlanan bir miyomektomide rahmin alınmasına geçilmesi nadirdir. Bu ancak kontrol edilemeyen kanama gibi beklenmedik bir durumda, hastanın hayatını korumak için gündeme gelir. Bu olasılık ameliyattan önce konuşulur ve onam formuna yazılır. Rahminizin korunması sizin için önemliyse bunu cerraha açıkça söylemeniz ve ameliyat planını birlikte netleştirmeniz gerekir.

Rahim alınırsa yumurtalıklar ne olur?

Rahmin alınması yumurtalıkların da alınması demek değildir. Menopoz öncesindeki kadınlarda yumurtalıklar çoğunlukla yerinde bırakılır; hormon üretimi sürdüğü için ameliyat tek başına menopoza yol açmaz. Yumurtalık kanseri riskini azaltmak amacıyla tüplerin alınması ise ameliyattan önce konuşulan bir seçenektir.

Rahmi koruyan seçenekler

  • Miyomektomi: miyomlar cerrahi olarak çıkarılır, rahim korunur; doku incelemesi yapılabilir.
  • Miyom embolizasyonu: miyomu besleyen damarlar kasıktan ya da bilekten girilerek tıkanır; kesi gerekmez.
  • HIFU (odaklanmış ultrason): miyom dokusu, karın derisinde kesi yapılmadan, vücudun dışından odaklanan ultrason enerjisiyle ısıtılarak etkisizleştirilir; rahim yerinde kalır.
  • İlaç tedavisi: kanamayı ve miyom boyutunu geçici olarak azaltabilir; çoğunlukla ameliyata hazırlıkta ya da menopoza köprü olarak kullanılır.
Kanıt
Ultrason kılavuzlu HIFU, belirti veren miyomlarda rahmi koruyan, kesi gerektirmeyen bir seçenek olarak tanımlanır; uygun hasta seçimi yöntemin ön koşuludur.

HIFU her miyom için uygun değildir; miyomun yeri, tipi ve MR’daki doku özellikleri değerlendirilir. Doku örneği alınmaz.

Kaynak: 2011 · NICE (İngiltere Ulusal Sağlık ve Bakım Mükem

Ameliyattan önce cerrahınıza sorabileceğiniz sorular

  • Planlanan ameliyat miyomektomi mi, histerektomi mi? Neden?
  • Rahmin alınmasına geçilmesi hangi durumda gündeme gelir, bu olasılık benim için ne kadar?
  • Yumurtalıklarım ve tüplerim için ne planlanıyor?
  • Miyomlarımın yeri ve sayısı rahmi koruyan ameliyatsız yöntemlere uygun mu?
  • Gebelik planım varsa hangi seçenek daha uygun olur?
Rahmi koruyan ameliyatsız seçenekler

MR ya da ultrason raporunuzu iletin, hekim ön incelemesiyle size dönelim.

Miyomum HIFU’ya uygun mu?