Miyom kansere dönüşür mü?
Miyomlar rahim kasından gelişen iyi huylu tümörlerdir ve var olan bir miyomun kansere dönüşmesi son derece nadir kabul edilir. Hekimleri asıl ilgilendiren, baştan beri ayrı bir hastalık olan ve görüntülemede miyoma benzeyebilen rahim sarkomunu gözden kaçırmamaktır. Bu yüzden menopoz sonrası büyüyen, hızla değişen ya da görüntülemede alışılmadık özellik taşıyan kitleler miyom varsayılmadan ayrıca değerlendirilir.
"Dönüşmek" ile "benzemek" arasındaki fark
Günlük dilde "miyom kansere döner mi" diye sorulur; tıbbi açıdan iki ayrı durum söz konusudur. Birincisi, iyi huylu bir miyomun zamanla kötü huylu hale gelmesidir; bu son derece nadir görülür ve çoğu araştırmacı sarkomların büyük bölümünün miyomdan değil, baştan ayrı bir tümör olarak geliştiğini düşünür. İkincisi, nadir bir kanser türü olan rahim sarkomunun (leiomyosarkom) ultrasonda miyoma çok benzemesidir. Hasta açısından pratik sonuç şudur: miyom tanısı almış olmak kanser riskinizin arttığı anlamına gelmez.
Hangi bulgular ayrıca değerlendirilir?
- Menopoz sonrasında, hormon tedavisi almayan bir kadında büyüyen ya da yeni ortaya çıkan kitle.
- Menopoz sonrası kanama ya da açıklanamayan, giderek artan kasık ağrısı.
- Ultrason veya MR’da alışılmış miyom görünümüne uymayan özellikler: düzensiz sınır, kitle içinde kanama ya da doku ölümü alanları.
- Kısa aralıklı kontrollerde belirgin büyüme; tek başına kanser göstergesi sayılmaz ama hekimin not ettiği bir bulgudur.
Kılavuzlar rahim sarkomunun nadir olduğunu, ameliyat öncesinde miyomdan güvenilir biçimde ayıran tek bir test bulunmadığını ve riskin yaşla, özellikle menopoz sonrasında arttığını belirtir.
Hızlı büyüme tek başına güvenilir bir gösterge değildir; üreme çağında hızlı büyüyen kitlelerin büyük çoğunluğu iyi huyludur.
Kaynak: 2021 · Obstetrics & Gynecology — klinik guideline
Tanı nasıl netleştirilir?
İlk basamak ayrıntılı ultrasondur. Kuşku varsa kontrastlı MR kitlenin iç yapısı hakkında daha fazla bilgi verir; rahim iç zarından örnek alınması ise bazı durumlarda yardımcı olur ama kas tabakasındaki bir kitleyi her zaman yakalayamaz. Kesin tanı yalnız doku incelemesiyle konur. Bu belirsizlik hastaları kaygılandırabilir; ancak alışılmış görünümde, üreme çağındaki bir kadında saptanan miyomların ezici çoğunluğu göründüğü gibidir.
Bu konu tedavi seçimini nasıl etkiler?
HIFU, embolizasyon ve ilaç tedavisi doku örneği üretmez; patoloji raporu yalnız cerrahide çıkar. Bu, doku örneği üretmeyen yöntemlerin gerçek bir sınırıdır ve bu sitede açıkça yazılıdır. Sonuç olarak HIFU için uygunluk değerlendirmesinde görüntüleme bulguları ayrıntılı incelenir; miyomla bağdaşmayan özellik gösteren, menopoz sonrası büyüyen ya da kuşku uyandıran kitleler HIFU’ya yönlendirilmez ve cerrahi değerlendirme önerilir.
Ultrason kılavuzlu HIFU uygulamalarında hasta seçimi ve işlem öncesi görüntüleme, yöntemin güvenli kullanımının ön koşulu olarak tanımlanır.
Görüntüleme patolojinin yerini tutmaz; kuşkulu kitlede doku tanısı veren yol tercih edilir.
Kaynak: 2011 · NICE (İngiltere Ulusal Sağlık ve Bakım Mükem